Япон улс Дэлхийн хоёрдугаар дайнд бууж өгсний 81 жилийн ойг тэмдэглэсэн наймдугаар сарын 15-нд тус улсын Батлан хамгаалахын сайд Коизүми Шинжиро болон Засгийн газрын зарим гишүүн Токио дахь Ясукуни сүмд очиж мөргөл үйлджээ. Энэ үйл явдалд Хятад, Өмнөд Солонгос эсэргүүцэл илэрхийлсэн талаар Ройтерс, Ассошиэйтед Пресс мэдээлэв.

Японы Ерөнхий сайд Такаичи Санаэ энэ удаа Ясукуни сүмд биечлэн очоогүй бөгөөд өөрийн нэрийн өмнөөс зан үйлийн өргөл илгээсэн байна. Харин Батлан хамгаалахын сайд Коизүми Шинжиро, Эдийн засгийн аюулгүй байдлын сайд Онода Кими болон бусад улс төрч сүмд очжээ.

Коизүми сүмд очсоныхоо дараа сэтгүүлчдэд тайлбар хийхдээ эх орныхоо төлөө амь үрэгдсэн хүмүүсийг хүндэтгэх нь зүй ёсны хэрэг гэсэн байр суурь илэрхийлжээ. Японы зарим улс төрч Ясукуни сүмд мөргөл үйлдэхийг дайнд амь үрэгдэгсдэд хүндэтгэл үзүүлж буй хувийн үйлдэл гэж тайлбарладаг.

Гэвч Ясукуни сүм нь Японы хөрш орнуудтай түүхийн асуудлаар маргаан үүсгэдэг гол газруудын нэг юм. Тус сүмд 19 дүгээр зууны сүүлээс хойших дайн, мөргөлдөөнд Японы талд амь үрэгдсэн 2.4 сая гаруй хүнийг тахин хүндэтгэдэг бөгөөд тэдний дунд Дэлхийн хоёрдугаар дайны дараа А зэрэглэлийн дайны гэмт хэрэгт буруутгагдсан 14 хүн багтдаг.

Хятадаас Японд суугаа Элчин сайдын яам Японы улс төрчдийн үйлдлийг эрс буруушааж, Японы талд дипломат шугамаар эсэргүүцлээ илэрхийлжээ. Бээжин Ясукуни сүмийг Японы милитаризм, түрэмгий дайны түүхийн бэлгэ тэмдэг гэж үздэг бөгөөд энэ удаагийн үйлдэл нь дайны дараах олон улсын дэг журамд сөргөөр нөлөөлж байна гэсэн байр суурь илэрхийлсэн байна.

Өмнөд Солонгосын тал ч мөн харамсаж буйгаа илэрхийлж, Японы удирдагчдыг өнгөрсөн үеийн түүхдээ хариуцлагатай хандаж, бодит үйлдлээрээ энх тайвны төлөөх байр сууриа харуулахыг уриалжээ.

Харин Ерөнхий сайд Такаичи Санаэ Японы дайнд бууж өгсний ойд зориулсан албан ёсны дурсгалын арга хэмжээнд оролцсон ч энэ удаа Ясукуни сүмд очоогүй юм. Тэрбээр Ерөнхий сайд болсноосоо хойш Бээжин, Сөүлтэй харилцах харилцааг улам хурцатгахаас зайлсхийж, тус сүмд биечлэн очихоос татгалзаж ирснийг Ассошиэйтед Пресс тэмдэглэжээ.

Ясукуни сүмтэй холбоотой маргаан нь Япон, Хятад, Өмнөд Солонгосын харилцаанд олон жилийн турш эмзэг асуудал хэвээр ирсэн бөгөөд Японы өндөр албан тушаалтнуудын сүмд хийсэн айлчлал бүр бүс нутгийн орнуудын дипломат эсэргүүцэлтэй тулгардаг юм.